კაცობრიობის ისტორია რამდენიმე ათასწლეულზე მოიცავს, რომელთა განმავლობაში მეცნიერების მრავალი დარგი განვითარდა, თუმცა მეცნიერებს ჯერ კიდევ არ გააჩნიათ პასუხები მრავალ კითხვაზე. არქეოლოგიური გათხრების დროს ნაპოვნი ნიმუშები ხშირად თავდაყირა აყენებს კაცობრიობის განვითარების ისტორიის გაბატონებულ მოდელს.
გავეცნოთ ყველაზე ღირსშესანიშნავ 6 აღმოჩენას, რომლებიც მეცნიერებას ჯერ არ გადაუწყვეტიათ.
კოსტა რიკის გიგანტური ქვის ბურთები
კოსტარიკაში ნაპოვნი იქნა იდეალურად მრგვალი ფორმის ქვის მასიური ბურთები. ბურთებს იდეალური ფორმა მნახველს არა მარტო გარეგნობით, არამედ მათი წარმოშობის უცნობი ისტორიითაც აინტრიგებს.
ისინი პირველად XX საუკუნის 30-იან წლებში აღმოაჩინეს მუშებმა, როდესაც ბანანის პლანტაციებისთვის ჯუნგლების ტერიტორიას ასუფთავებდნენ. ადგილობრივ მოსახლეობაში შემორჩენილი ლეგენდების მიხედვით, იდუმალი ქვის ბურთებში ოქრო უნდა ყოფილიყო დამალულიყო. ოქროს მაძიებლებმა ბევრი ბურთი შუაზე გააპეს, ზოგი აფეთქეს კიდეც, თუმცა ოქროს კვალს ვერ მიაგნენ.
არ არის ცნობილი ვისგან და რა მიზნით შეიქმნა ეს პეტროსფეროები. შეიძლება ვივარაუდოთ, რომ ეს იყო ზეციური სხეულების სიმბოლოები ან სხვადასხვა ტომის მიწებს შორის საზღვრების გამყოფი მინიშნებები.
„ბაღდადის ბატარეა“
XX საუკუნის 30-იან წლებში ბაღდადის მახლობლად არქეოლოგიური კვლევებისას იდუმალი არტეფაქტი იქნა აღმოჩენილი, რომელსაც “ბაღდადის ბატარეა” დაერქვა. არტეფაქტი შემდეგნაირად გამოიყურებოდა: 13 სანტიმეტრიანი ჭურჭელის ყელიდან რკინის მავთულის წვერი გამოდიოდა, რომელსაც კოროზიის კვალი ეტყობოდა. ჭურჭელის შიგნით სპილენძის ცილინდრი იყო, ხოლო ცილინდრის შიგნით რკინის ღერო. აღმოჩენის სტრუქტურის საფუძველზე, მეცნიერები ვარაუდობდნენ, რომ ეს არის უძველესი ბატარეა, რომელსაც შეუძლია შექმნას 1 ვოლტის ელექტრული დენი. გამოდის, რომ მესოპოტამიელები ელექტროენერგიას მრავალი საუკუნეების უკან იყენებდნენ.
ერთ-ერთი ვერსიის თანახმად, ასეთი ბატარეა შესაძლოა გამოყენებული იქნას ოქროს გალვანზაციის პროცესში. რჩება კითხვა, რატომ დაიკარგა ასეთი ბატარეების დამზადების ტექნოლოგია და რატომ ვერ იქნა ნაპოვნი მსგავსი ტიპის არტეფაქტი სხვა რეგიონებში.
„ვოინიჩის ხელნაწერი“
ე.წ. ვოინიჩის ხელნაწერი არის ყველაზე იდუმალი წიგნი მსოფლიოში. სახელწოდების მიუხედავად აღნიშნულ წიგნს ავტორი არ ჰყავს, იგი გაუგებარი ენითაა დაწერილი, გვერდები სავსეა აუხსნელი სიმბოლოებით და უცნაური ილუსტრაციებით.
ხელნაწერის არასტანდარტული ბუნება იმაში მდგომარეობს, რომ იგი დაწერილია უნიკალური ანბანის გამოყენებით, რომელიც არ ჰგავს არცერთ ცნობილ დამწერლობით სისტემას. ამ გაუგებარმა ნიშნებმა მე -20 საუკუნის კრიპტოგრაფები 
ჩიხში შეიყვანა და მისი ამოხსნის საიდუმლო დღემდე გამოწვევად რჩება.
ინკების ოქროს ფიგურები
სამხრეთ ამერიკაში (კოლუმბიაში) ნაპოვნი ოქროს ფიგურები ძალიან ჰგავს თვითმფრინავებს. აღნიშნული ფაქტი მართლაც ძნელად დასაჯერებელია. უცნობია რა შეიძლება ყოფილიყო აღნიშნული ფიგურების შექმნის პროტოტიპი.
1996 წელს, გერმანელმა კონსტრუქტორებმა: ალგუნდ ენბომმა და პიტერ ბელინგმა პრაქტიკაში დაამტკიცეს, რომ თვითმფრინავის მოდელების ჰიპოთეზას საიდუმლოებით მოცული ფიგურების სახით, სიცოცხლის უფლება აქვს. მათ შექმნეს 
ე.წ. კოლუმბიის ოქროს თვითმფრინავის ზუსტი, 16-ჯერ გადიდებული 2 ასლი. ჰაერში ასაფრენად, მოდელები აღჭურვეს ძრავებით და რადიო კონტროლის სისტემებით.
გამოცდამ გვიჩვენა, რომ ორთავე მოდელი ბრწყინვალე აეროდინამიკით გამოირჩეოდა და მათ შეეძლეს არ მხოლოდ ჰაერში აფრენა, არამედ შეასრულეს რთული საჰაერო აერობიკა. მოდელები გამორთული ძრავებითაც მშვენივრად დაფრინავდნენ .
გენეტიკური დისკი
წარმოუდგენელი არტეფაქტი – გენეტიკური დისკი ასახავს საგნებსა და პროცესებს, რომლებზეც დაკვირვება მხოლოდ მიკროსკოპის ქვეშა შესაძლებელი. დისკზე, სავარაუდოდ, ნაჩვენებია ემბრიონის დაბადების და განვითარების პროცესზე. ასევე, ერთ – ერთი უცნაური ნახატი, გაუგებარი ფორმის თავი.
დისკი დამზადებულია გამძლე ქვისგან, რომელსაც ლიდიტს უწოდებენ. ლიდიტი გამოირჩევა განსაკუთრებული გამძლეობით, ქვას აქვს ფენიანი სტრუქტურა. მიუხედავად ამ უძველესი არტეფაქტის არსებობისა, მიიჩნევა, რომ პრაქტიკულად და თეორიულად შეუძლებელია მსგავსი ნივთის გაკეთება.
ანტიკიტერის მექანიზმი
ანტიკიტერის მექანიზმი – აღმოჩენილია 1901 წელს. ჩაძირულ გემზე, კუნძულ ანტიკიტერთან. თარიღდება ძვ.წ. 100-150 წლით. მექანიზმში შედის 37 ბრინჯაოს კბილანა, რომლებიც განლაგებული იყო ხის კორპუსზე. რომელზედაც აგრეთვე განლაგებული იყო ციფერბლატები და ისრებიც.
ანტიკიტერის მექანიზმი არის ყველაზე ძველი და ყველაზე ცნობილი გამოთვლითი მექანიზმი, კომპიუტერის პირველი ანალოგი, აშკარად რთული მექანიზმის გამო.
ათწლეულების გამოკვლევის შემდეგ, მეცნიერებმა დაადგინენ, რომ მექანიზმი გამოავლენს მზის, მთვარის პოზიციებს, ცაში პლანეტების მოძრაობას, წინასწარმეტყველებს მზის და მთვარის დაბნელებაზე. ერთ-ერთი ვერსიით მას ისეთი მნიშვნელოვანი მოვლენის თარიღების დასადგენადაც იყენებდნენ, როგორიცაა ოლიმპიური თამაშები.
